Iedereen kent de bloem uit de Alpen. Ze komt hiervandaan — en al het andere op deze route ook.

Edelweiss is een Aziatische plant. Tijdens de ijstijden wandelde hij naar het westen, werd geadopteerd door Zwitserland en werd zo het nationale symbool van iemand anders. In Mongolië is hij simpelweg nooit vertrokken. Hij groeit van de montane steppe tot in de alpiene zone — rotsachtige hellingen, schrale weiden, rivierterrassen en de open plekken van het noordelijke larchbos.

Wat op witte bloemblaadjes lijkt, zijn schutbladeren: omgevormde bladeren vol met holle, wollen haren. De ingesloten lucht verstrooit licht, wat de reden is dat een berghelling vol edelweiss zilverkleurig in plaats van wit oogt, en waarom het er volkomen anders uitziet naarmate de zon eroverheen trekt. De daadwerkelijke bloemen zijn de kleine gele bloemhoofdjes in het midden.

Het volgen van de locaties van die heuvels — en wanneer — trekt je door een opmerkelijke doorsnede van het land. De bloem is de rode draad. De rest is waarom de reis elf dagen waard is.

Een Mongolië dat de meeste bezoekers nooit zien. Vijf van de zes grote ecologische zones van het land, in 1.680 kilometer: open steppe, de duinengordel bij Elsen Tasarkhai waar zand en grasland elkaar ontmoeten, de montane bossteppe van de Khangai, de alpiene gordel boven de 2.000 meter, en de zuidelijke rand van de Siberische taiga, waar lariksbos naar het noorden richting het Baikalmeer loopt. Dinsdag semi-woestijn, vrijdag nat, groen paardenland.

Het beste klimaat in Mongolië, op precies het juiste moment. Terwijl de Gobi in juli tegen de 35°C aanschurkt, bevinden de hoogste kampen zich overdag rond de vroege tot mid-twintig graden en koelen ze 's nachts af — droge lucht, geen vochtigheid en licht dat tot bijna tien uur 's avonds aanhoudt. De hoogte is de reden waarom deze route comfortabel is in de hoogzomer, wanneer dat voor een groot deel van het land niet geldt.

Camping waar de paarden zijn. Meerdere nachten worden doorgebracht in de weilanden in plaats van dat er vanuit daar naar een lodge wordt teruggereden: een hoog kamp op het Cachirt-plateau boven de 2.000 meter, de zilveren valleien ten zuiden van Khujirt, de basaltwanden boven de Orkhon. Je wordt wakker van paarden die langs de tent grazen omdat je hebt gekampeerd waar zij leven. Dageraad en schemering zijn de twee uren waarin edelweiss het fotograferen waard is, en je staat er voor beide al middenin.

Rivieren waar je daadwerkelijk in kunt. De Orhon snijdt een slechte van basalt door oude lava. De Eg stroomt helder en koud vanuit Hövsgöl. Bij de beneden-Orhon laten herders hun paarden in de late namiddag oversteken — en je kunt zelf ook zwemmen, wat bijna geen enkele Mongolië-reisplan biedt, omdat de meeste zich in de woestijn bevinden.

Dicht bij de families die het landschap bezitten. Teshig, Khyalganat, de noordelijke riviervalleien — in dit deel van het land is vrijwel geen toerisme te bespeuren. Ongeveer 40% van de route loopt over onverharde wegen, zandpaden of helemaal geen pad. Meestal deel je het uitzicht met vee en de herdersgezinnen die ervan de eigenaars zijn, en zie je geen andere voertuigen. Bezoekjes vinden plaats omdat je in de buurt kampeert, niet omdat er een stop was gepland.

• Soorten — Leontopodium ochroleucum, met L. leontopodioides lager
• Mongools — Gewone agrimonie, Egel Tsagaantüruu
• Hoogte — 5–25 cm; vormt lage kussentjes, staat zelden alleen
• Bloei — Eind juni tot eind augustus. Droogt aan de stengel en behoudt wekenlang zijn vorm
• Ook in bloei — Vedergras, gentianen, wildemanskruid, wilde tijm; noordelijke weilanden hoog genoeg om de buitenspiegels te raken
• Status — Beschermd in Mongolië. We fotograferen het. We plukken het niet.

De route stijgt om de bloemen te vinden en daalt vervolgens af naar de rivieren.

Wilddichtheid hangt meer af van hoogte en ondergrond dan van breedtegraad, en het hoogteprofiel hieronder is de vorm van de hele reis: twee hooggelegen kampen in de eerste week waar de alpenweiden het dichtst begroeid en de lucht het koelst is, gevolgd door een lange afdaling naar de noordelijke bossteppe, de Eg en het stroomgebied van de Selenga. Tik op een stop om naar die dag te springen.